Trái phiếu doanh nghiệp 2015

      3
TCCT PGS.TS. Nguyễn Thị Minh Huệ (Giảng viên, Viện bank Tài chính, Đại học tài chính Quốc dân)Nguyễn Thị Thanh hương thơm (Trung tâm nghiên cứu và phân tích và Đào tạo chứng khoán, Ủy ban đầu tư và chứng khoán Nhà nước)

Tóm tắt:

Thị ngôi trường trái phiếu doanh nghiệp Việt Nam đang xuất hiện sự phát triển trẻ khỏe trong hai năm trở lại đây. Điều này vừa là thời cơ cho các doanh nghiệp Việt Nam, vừa là thách thức cho những nhà quản lý thị ngôi trường khi các yếu tố cơ sở hạ tầng của thị phần chưa theo kịp. Nghiên cứu và phân tích tổng quan tiền về thị trường trái phiếu công ty Việt Nam cho biết thêm hiện trạng những vấn đề liên quan đến công bố thông tin, quy mô, kỳ hạn, cơ cấu tổ chức nhà đầu tư,... Từ đó, các nhận xét và hàm ý cơ chế cho cải tiến và phát triển thị ngôi trường trái phiếu doanh nghiêp nước ta sẽ được bàn luận.

Bạn đang xem: Trái phiếu doanh nghiệp 2015

Từ khóa: thị trường trái phiếu, doanh nghiệp, Việt Nam.

1. Đặt vấn đề

Trong quá trình mới thành lập, thị trường trái phiếu nước ta phát triển tương đối khiêm tốn. Tới năm 2009, hệ thống giao dịch chăm biệt của trái phiếu cơ quan chính phủ (TPCP) được đưa vào chuyển động tại ở Sở thanh toán giao dịch Chứng khoán thủ đô (HNX), quy trình đấu thầu, thanh toán giao dịch và bù trừ được thiết kế một cách đồng điệu và hệ thống. Năm 2013, HNX gây ra đường cong lợi suất chuẩn của TPCP, là thước đo tham khảo quan trọng đặc biệt cho các chuyển động giao dịch trái phiếu.

Đồng thời, phần đông biện pháp lành mạnh và tích cực như: đầu tư cơ sở hạ tầng tin học, tái cấu trúc các đợt thi công TPCP… đã khiến cho tốc độ phát triển trung bình năm của thị phần trái phiếu vn giai đoạn 2011-2015 lên mức 31%/năm. Hiện tại nay, TPCP chỉ chiếm từ 85-87% thị phần trái phiếu, còn trái phiếu doanh nghiệp lớn (TPDN) chỉ chiếm khoảng chừng từ 13-15% thị phần. Riêng biệt năm 2018, thị trường TPDN bao gồm sự cải cách và phát triển mạnh mẽ, cân nặng phát hành tại thị trường sơ cung cấp là 224.000 tỷ đồng, gấp gấp đôi năm 2017 cùng cao hơn trọng lượng phát hành của thị trường TPCP, tổng dư nợ TPDN đạt tới 474.500 tỷ đồng, tương tự 8,6% GDP (Biểu 1).

*

Do đó, việc thực hiện các nghiên cứu và phân tích để review sự cải cách và phát triển của thị phần TPDN ở vn là quan trọng để tạo thành tiền đề đến các chế độ nhằm cải tiến và phát triển một thị trường TPDN ổn định và bền vững.

2. Đối tượng và phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu giúp tổng quan liêu được triển khai trên cơ sở tích lũy và so sánh số liệu thống kê về thị trường trái phiếu nói phổ biến và thị phần TPDN nói riêng. Đối tượng nghiên cứu là các cấu phần của thị trường TPDN gồm: thực trạng các hoạt động chính trên thị trường, quy mô thị trường, hoạt động công bố thông tin, tổ chức cơ cấu kỳ hạn và cấu trúc nhà đầu tư,... Tự đó, đánh giá thực trạng của thị trường nhằm mục đích đưa ra các hàm ý chính sách cho sự phát triển thị trường trong thời gian tới.

3. Công dụng tổng hợp hoàn cảnh phát triển thị phần TPDN Việt Nam

3.1. Vận động phát hành trái khoán doanh nghiệp

Hoạt động sản xuất trên thị phần TPDN hiện thời tuân thủ theo cơ chế Doanh nghiệp năm 2014, Luật kinh doanh thị trường chứng khoán 2006 cùng Nghị định số 163/2018/NĐ-CP. Theo Nghị định số 163/2018, các công ty rất có thể lựa chọn rao bán trái phiếu theo 1 trong các các vẻ ngoài sau: (i) Đấu thầu thiết kế trái phiếu; (ii) bảo lãnh phát hành trái phiếu; (iii) Đại lý sản xuất trái phiếu; (iv) cung cấp trực tiếp mang lại nhà đầu tư. Hiện tại nay, hầu như các đợt xây dựng TPDN được thực hiện thông qua bề ngoài bảo lãnh vạc hành, đa số là xây dừng riêng lẻ.

Hình thức chào bán trực tiếp tới những nhà đầu tư chỉ áp dụng cho các tổ chức tín dụng và các TCTD này mặt khác phải tuân hành các lao lý của NHNN vận dụng cho câu hỏi phát hành TPDN. Bên cạnh ra, ngẫu nhiên doanh nghiệp công ty nước làm sao khi desgin TPDN cũng phải báo cáo kế hoạch kiến tạo lên đối kháng vị/bộ chủ đạo để xin phê duyệt. Sát bên đó, những doanh nghiệp muốn thành lập trái phiếu nước ngoài đều phải report NHNN bởi SBV được cơ quan chỉ đạo của chính phủ giao trách nhiệm kiểm soát điều hành trần giới hạn vay nợ quốc tế hàng năm của quốc gia.

Sự thành lập và hoạt động của Nghị định số 163/2018/NĐ-CP với gần như quy định gia tăng tính rành mạch về tin tức phát hành và sự thâm nhập tích cực của các định chế trung gian cung cấp đã sản xuất điều kiện thuận lợi cho sự cải cách và phát triển của thị phần TPDN. ở bên cạnh đó, các chính sách của NHNN nhằm mục đích phòng ngừa khủng hoảng tín dụng cũng khiến các doanh nghiệp gửi từ kênh kêu gọi tín dụng bank sang kênh xây dừng trái phiếu. Sự gia tăng cả nhị phía cung và cầu so với TPDN giúp thị phần TPDN vạc triển sôi động hơn lúc nào hết (Biểu 2).

*

Trong quá trình 2010-2015 quy mô thi công của thị trường TPDN việt nam tương đối ổn định định, với khối lượng phát hành TPDN trung bình thường niên dao động trong vòng 30.000 - 35.000 tỷ đồng, trong đó khoảng 99% TPDN xây đắp theo hình thức riêng lẻ. Quy mô phát hành TPDN có sự tăng bỗng dưng biến từ thời điểm năm 2016, đạt mức gần 130.000 tỷ việt nam đồng (tăng 203% so với năm 2015). Đặc biệt, năm 2018 ghi nhận con số đạt tới mức kỷ lục là 224.000 tỷ vnđ phát hành TPDN trơ khấc (tăng 94,5% so với năm 2017) và chỉ còn tính riêng biệt 6 tháng đầu năm 2019, quy mô tạo TPDN riêng lẻ đạt mức gần 130.000 tỷ việt nam đồng 1.

3.2. Các yêu cầu về chào làng thông tin TPDN

Với kim chỉ nam minh bạch hóa thông tin, đảm bảo an toàn quyền lợi đơn vị đầu tư, đã có tương đối nhiều quy định về việc chào làng thông tin đối với doanh nghiệp xây cất trái phiếu được ban hành. Nắm thể, doanh nghiệp đề nghị xây dựng phương pháp phát hành và được cơ quan gồm thẩm quyền chấp thuận, phê duyệt. Cách thực hiện xây dựng phải bao gồm các văn bản cơ bạn dạng như: thông tin chung về doanh nghiệp; mục đích phát hành với phương án áp dụng vốn; thông tin về trái khoán dự loài kiến phát hành; phương thức phát hành; kế hoạch và cách thức thanh toán;… công ty lớn phát hành tất cả trách nhiệm ra mắt thông tin trước với sau phân phát hành; chào làng thông tin định kỳ, tin tức bất thường; chào làng thông tin của người tiêu dùng về trái phiếu chuyển đổi, trái khoán kèm theo hội chứng quyền, thâu tóm về trái phiếu trước hạn, hoán đổi trái phiếu.

Hoạt động giao dịch thanh toán trái phiếu doanh nghiệp

Tổng dư nợ của thị phần TPDN vn vẫn tại mức khá nhã nhặn so với những nước trong quần thể vực. Theo báo cáo của VCBS, khối lượng trái phiếu doanh nghiệp lớn hiện hành tăng cường từ 5,27% năm năm 2016 và 6,19% GDP năm 2017 lên 7,86% GDP năm 2018. Vào 8 tháng đầu năm mới 2019, với quy mô thị trường tăng lên mức khoảng chừng 10,2% GDP (Biểu 3).

*

Cơ cấu kỳ hạn

Cơ cấu kỳ hạn kiến thiết của TPDN có một sự triệu tập ở các kỳ hạn 3-5 năm cùng trên 5 năm. Nhì kỳ hạn này chỉ chiếm tỷ trọng hơi lớn, quánh biệt cho biết thêm nhu cầu của tổ chức phát hành về cách thức nợ kỳ hạn lâu năm này (Bảng 1).

*

Cơ cấu công ty đầu tư

Trong giai đoạn này, các NHTM là nhà đầu tư chi tiêu lớn nhất trên thị trường, với xác suất nắm duy trì TPDN cao hơn 70%. Tiếp theo sau là công ty kinh doanh thị trường chứng khoán (15,21%), quỹ chi tiêu (2,57%) và công ty bảo hiểm (0,8%). Khác với TPCP, TPDN được các NHTM xếp vào nhóm tín dụng và thị trường do vậy có nhiều thực chất của thị trường tín dụng rộng là thị phần vốn.

Do cơ chế giao dịch thanh toán thứ cấp thị phần TPDN còn thiếu và không minh bạch, Quỹ bảo hiểm xã hội của vn với lượng vốn dồi dào chỉ được phép chi tiêu vào TPCP (chiếm 85% tổng tài sản)2 và chưa tham gia vào thị trường TPDN. ở bên cạnh đó, tuy vậy các văn phiên bản hướng dẫn ra đời các quỹ hưu trí bổ sung cập nhật tự nguyện đã thành lập và hoạt động (Thông tư 115/2013, Thông bốn 130/2015, Nghị định 88/2016 cùng Thông tư 86/2017), nhưng cho tới bây giờ mới chỉ gồm 6 doanh nghiệp bảo hiểm thành lập quỹ hưu trí tự nguyện, với toàn bô vốn chi tiêu vào TPDN rất khiêm tốn trong tiến trình 2014-2017 (tỷ trọng chi tiêu vào TPDN có bảo lãnh ở nấc 1-2%, vào cổ phiếu và TPDN không có bảo lãnh dưới 5% tổng tài sản)3. (Bảng 2).

*

Cơ sở hạ tầng của thị trường TPDN

Chất lượng cơ sở hạ tầng được xem là một một trong những yếu tố đặc trưng nhằm cải cách và phát triển thị ngôi trường TPDN kết quả và bao gồm tính thanh khoản cao. Hiện tại nay, thị phần TPDN việt nam đã có khối hệ thống giao dịch thỏa thuận hợp tác OTC; hệ thống giao dịch tại Sở và hệ thống thanh toán. Tuy nhiên, đối với thông lệ nước ngoài và thị trường TPCP vào nước, thị phần TPDN nước ta còn thiếu hụt vắng hệ thống đăng ký phát hành/cấp phép xuất bản trực tuyến; khối hệ thống đấu thầu tiêu chuẩn; hệ thống cấp mã ISIN trực tuyến; khối hệ thống niêm yết tin tức TP; khối hệ thống thông tin định giá TP; hệ thống thông tin cấp quốc giá chỉ về TPDN.

4. Đánh giá chỉ và tóm lại về phát triển thị trường TPDN Việt Nam

Nếu quy trình 2010-2015, thị trường TPDN việt nam chỉ đạt đồ sộ dưới 4%GDP thì từ năm nhâm thìn tới nay, bài bản vốn hóa thị phần đã tăng vọt và đạt tới 8,6% năm 2018. Tuy nhiên, số lượng này vẫn bé dại hơn nhiều mức trung bình của khu vực Asean +3 là 21,7% GDP cho thấy tiềm năng cải tiến và phát triển của thị phần TPDN việt nam là rất lớn. Tại sao là đồ sộ nền tài chính Việt phái nam so với khu vực Asean +3 khá tương đương và có rất nhiều tiềm năng tăng trưởng một trong những năm tới.

Vì thế biện pháp trái phiếu với khả năng đảm bảo an ninh đầu tứ cao sẽ giúp nhà đầu tư có các sự sàng lọc hơn. Mặt khác, do khối hệ thống ngân mặt hàng trong nước đã chịu nhiều sức ép do thông số nợ khó khăn đòi cao, sự cải tiến và phát triển mạnh của thị trường TPDN sẽ tạo nên ra một kênh huy động vốn new dài hạn, ổn định định cho các công ty Việt Nam. 

+ Cơ sở pháp luật hiện hành của việt nam về TPDN tương đối tương đối đầy đủ những yêu cầu cần thiết để thị phần phát triển. Nghị định số 163/2018 có rất nhiều quy định cố gắng thể, chi tiết quy định việc phát hành trái phiếu của công ty theo vẻ ngoài riêng lẻ trên thị trường trong nước và thị phần quốc tế. Việc phát hành TPDN dưới vẻ ngoài đại chúng còn những hạn chế, với những luật định tương quan còn chưa đầy đủ phù hợp do (1) nhiều tổ chức phát hành trái phiếu doanh nghiệp lớn là các doanh nghiệp vừa và bé dại không đạt đầy đủ yêu cầu cho câu hỏi phát hành đại chúng và (2) nhiều đợt xây dựng trái phiếu công ty còn mang hình thức tín dụng.

+ Sự vắng ngắt mặt của các tổ chức định mức lòng tin (ĐMTN) và những dịch vụ ĐMTN làm việc thị trường vn đã giam giữ sự trở nên tân tiến thị trường TPDN. Các đợt gây ra TPDN hiện giờ vẫn mang thực chất của thị trường tín dụng hơn là thị trường đầu tư công chũm nợ; dẫn mang đến tình trạng thanh khoản không cao. Nghị định số 88/2014 vày BTC phát hành là khung pháp lý đầu tiên cho việc ra đời các tổ chức triển khai ĐMTN sinh hoạt Việt Nam, nhưng bởi vì thiếu cơ chế, chính sách khuyến khích nên cho đến bây giờ vẫn chưa xuất hiện tổ chức ĐMTN nào thiết yếu thức vận động ở Việt Nam. Cạnh bên đó, cả các công ty xuất bản và những nhà chi tiêu chưa có văn hóa truyền thống trả tầm giá cho bài toán dùng các thông tin, dịch vụ do những tổ chức ĐMTN cung cấp.

+ Sự thống trị tuyệt đối của những đợt xuất bản riêng lẻ, cùng với thị trường giao dịch phi triệu tập thiếu tính thanh khoản khiến cho tính biệt lập về tin tức TPDN còn kém. Ngay sát 99% TPDN tại việt nam được thiết kế theo vẻ ngoài riêng lẻ, cao hơn không hề ít so với kinh nghiệm quốc tế (chiếm khoảng chừng 12% tại Mỹ; 10% trên Đức, từ bỏ 0.4-15% tại Hàn Quốc). Theo Nghị định số 163/2018 các doanh nghiệp kiến thiết TPDN sẽ phải đáp ứng nhu cầu các yêu thương cầu nghiêm ngặt hơn về chào làng thông tin trước với sau dịp phát hành. Mặc dù nhiên, những yêu cầu chuẩn hóa và chặt chẽ hơn về chào làng thông tin thường xuyên áp dụng đối với các đợt desgin ra công chúng. Cỗ Tài chính hiện thời là phòng ban được report đầy đầy đủ về chuyển động phát hành TPDN, mặc dù nhiên chưa xuất hiện hệ thống hay chính sách ủy quyền đại lý tin tức để hỗ trợ ra thị trường. Thiếu biệt lập thông tin trong những đợt kiến tạo TPDN sẽ để cho các nhà thi công và nhà đầu tư chi tiêu tiềm năng khiếp sợ việc gia tăng giá cả và rủi ro.

Xem thêm: Hình Nền Powerpoint Về Ẩm Thực Miễn Phí Chuyên Nghiệp (Phần 1)

+ Các thành phầm của thị trường khá đối kháng giản, chưa nhiều chủng loại hóa và không đủ cuốn hút với đơn vị đầu tư, nhà yếu triệu tập vào phân mảng trung hạn, trả lãi coupon cố định và thắt chặt hoặc thả nổi. Hiện chưa có sản phẩm trái phiếu thêm với chỉ số lấn phát; các trái phiếu kèm quyền mua/chứng quyền đã được xây dựng nhưng không nhiều.

+ những NHTM nội địa hiện vẫn chính là nhà đầu tư lớn nhất trên thị phần TPDN, trong khi những nhà đầu tư chuyên nghiệp dài hạn nhập vai trò khá khiêm tốn. Một điểm lưu ý chính của trung gian tài bao gồm dựa trên hệ thống ngân sản phẩm ở châu Á với ở việt nam là những ngân mặt hàng thường là những người tiêu dùng TPDN chính trong quy trình đầu của thị trường. Một mặt, với việc NHNN siết chặt các quy định so với các NHTM nội địa nhằm cai quản rủi ro và áp dụng cơ chế thống trị vốn theo Basel II, các ngân hàng trong nước sẽ chịu sự kiểm soát ngặt nghèo từ NHNN trong việc đầu tư vào TPDN, làm bớt cầu cùng với TPDN. Khía cạnh khác, để đáp ứng các tiêu chí yêu cầu về vốn của Basel II nhiều NHTM đã phải tăng nhanh kế hoạch kiến thiết trái phiếu lâu dài để tái cơ cấu tổ chức vốn. Vày vậy, bọn họ sẽ đẩy mạnh nguồn cung trên thị trường này. Trong bối cảnh đó, việc bức tốc sự có mặt của những định chế đầu tư bài bản là quan trọng để trở nên tân tiến thị ngôi trường TPDN.

+ Việc tổ chức giao dịch so với TPDN sẽ phân đồng tình TPDN được niêm yết và trái phiếu giao dịch OTC. TPDN có thể được niêm yết trên các Sở mặc dù quy tế bào còn rất ít, phần lớn không xứng đáng kể. Khối hệ thống thanh toán mang đến TPDN phần nhiều chưa hình thành. Thanh toán TPDN trên thị trường OTC hầu hết là giao dịch trực tiếp, TPDN không niêm yết vì vậy các phương thức thanh toán chuẩn DVP không được áp dụng. Hệ thống mã ISIN đất nước chưa áp dụng cho TPDN.

+ những hệ thống công nghệ thông tin hỗ trợ cho sự hoạt động vui chơi của thị ngôi trường TPDN còn thiếu. Unique và sự nhất quán của một khối hệ thống cơ sở hạ tầng hoàn hảo (hỗ trợ đến việc đk cấp phép/trực tuyến; cấp mã ISIN cho những nhà phát hành trái phiếu; hệ thống định giá/yết giá TP trực tuyến; khối hệ thống thông tin TPDN tập trung...) là trong những yếu tố cốt lõi cho sự trở nên tân tiến thành công của thị phần này với để hỗ trợ cho cả hai mặt nhà thiết kế và nhà đầu tư chi tiêu tiềm năng.

+ thừa nhận thức còn hạn chế của những công ty thành lập trái phiếu, những định chế đầu tư, trung gian và các nhà đầu tư chi tiêu về tầm quan trọng đặc biệt của thị trường TPDN. Một trong những lý vị dẫn tới việc công tác đào tạo, tuyên truyền về trái phiếu không được chú trọng nhiều là do đây được xem như là thị trường công ty yếu giành riêng cho các công ty đầu tư chuyên nghiệp và các định chế đầu tư, những người dân vốn được xem là có đủ năng lực hành nghề trên thị phần này. Bởi đó, các cơ quan thống trị nhà nước và các tổ chức giảng dạy hành nghề đề xuất chú trọng công tác huấn luyện và giảng dạy nhà đầu tư về thị trường TPDN.

TÀI LIỆU TRÍCH DẪN:

1Tổng vừa lòng số liệu từ report của cỗ Tài chính, VCBS và HNX năm 2018, 6 tháng đầu năm mới 2019.

2Báo cáo của Quỹ BHXH 2019.

3Bài “Thực trạng hoạt động của các quỹ hưu trí từ bỏ nguyện tại Việt Nam” - ThS. è cổ Nguyễn Minh Hải, Tạp chí thị trường Tài bao gồm Tiền tệ số 18/2019.

 

TÀI LIỆU THAM KHẢO

Asian Development ngân hàng (2012). ASEAN + 3 bond market guide VietnamAyako Yamaguchi, Institute for International Monetary Affairs (IIMA) (2012). Domestic Bond Markets in the Asian region.Hannah Levinger, Deutsche bank (2014). What’s behind recent trends in Asian corporate bond markets?Hiroshi Yoshikawa, Nomura Institute of Capital Markets Research (2016). The reforms và developments of Japan"s Corporate Bond market.Hyun Suk, Korea Capital Market Institute (2014). ABMF and the standardization of the Asian Corporate Bond Market.IOSCO Research Department. (2014) Corporate Bond Markets: A Global Perspective. Working paper Volume 1 April 2014.IOSCO (2011). Development of the corporate bond markets in the emerging markets.Satoshi Shimizu, japan Research Institute (2008). Corporate bond markets of Korea, Malaysia & Thailand.Yoshitomi, Masaru & Sayuri Shirai, Designing a Fiancial market structure in Post-crisis Asia - How to develop corporate bond markets. ADB Institute Working Paper 15 March 2001.VCBS, báo cáo thị ngôi trường TPDN 2018.HNX, Đề án cách tân và phát triển thị ngôi trường TPDN Việt Nam, 2016.Nguyen Thi Thanh Huong, Nomura Journal of Asian Capital Markets 2016, "The overview of Vietnam securities market - 16 years of establishment and development".

OVERVIEW ABOUT THE DEVELOPMENT OF CORPORATE BOND MARKET IN VIETNAM

Assoc. Prof. PhD. NGUYEN THI MINH HUE

Lecturer, School of Banking - Finance, National Economics University

NGUYEN THI THANH HUONG

The Securities Research and Training Center State Securities Commission of Vietnam

ABSTRACT:

Vietnam’s corporate bond market has been progressing in the past two years. This has provided many opportunities for Vietnamese firms, but it has also raised challenges to lớn Vietnam’s policy makers when the Vietnamese infrastructure has not met the requirement of the market development. Research on corporate bond market in Viet show the situation of critical issues of the market such as information publishment, market size, bond maturity, investor structure, ect. From there, the article đánh giá and provides policy implication for developing Vietnam"s corporate bond market.